Oracle Database กับ Instance ต่างกันอย่างไร? แยกให้เห็นจากภาพเดียว

ถ้า Instance หยุดทำงาน ข้อมูลใน Database หายไปด้วยไหมครับ?

ไม่หาย แต่คำว่า “Database หยุด” อาจทำให้เผลอคิดว่าไฟล์ข้อมูลกับส่วนที่กำลังทำงานเป็นสิ่งเดียวกัน ลองแยกสองส่วนนี้ก่อน เวลาอ่านสถานะระบบจะเข้าใจง่ายขึ้น

ในภาพนี้ Database หมายถึงชุดไฟล์ที่ Oracle ใช้เก็บข้อมูลและจัดการฐานข้อมูล ส่วน Instance คือส่วนที่เริ่มทำงานขึ้นมาเพื่อจัดการไฟล์เหล่านั้น มีหน่วยความจำร่วมที่เรียกว่า SGA (System Global Area) และ background processes หรือกระบวนการที่ทำงานเบื้องหลัง

ถ้ากำลังดู...	ให้นึกถึง...	ตัวอย่างในภาพ
Database	ไฟล์ที่ฐานข้อมูลใช้	data files, control files, online redo logs
Instance	ส่วนที่กำลังทำงานกับไฟล์	SGA, background processes

Data file เป็นไฟล์ที่เก็บข้อมูล ส่วน SGA เป็นหน่วยความจำของ Instance ที่ใช้ทำงาน รวมถึงพักข้อมูลบางส่วนไว้ชั่วคราว สองอย่างนี้จึงไม่ใช่ที่เก็บชนิดเดียวกันครับ

ลองทายก่อน: ถ้า Instance หยุด data file จะหายไหม? ไฟล์ไม่ได้หายไปเพียงเพราะ Instance หยุด แต่ผู้ใช้ทั่วไปก็ยังเข้าใช้ Database ผ่าน Instance ที่หยุดอยู่ไม่ได้ ต้องมีส่วนที่ทำงานพร้อมและ Database อยู่ในสถานะที่ใช้งานได้

ลองดูสถานะจากระบบที่เชื่อมต่ออยู่

ถ้าคุณเชื่อมต่อได้แล้วและบัญชีมีสิทธิ์อ่านมุมมองสถานะของ Oracle ลองถามเรื่อง Instance ก่อน

SELECT instance_name, status
FROM v$instance;

ผลจากระบบตัวอย่าง

INSTANCE_NAME    STATUS
---------------- ------------
cdb              OPEN

instance_name บอกชื่อ Instance ส่วน status ในตัวอย่างเป็น OPEN จากนั้นถามเรื่อง Database แยกอีกคำสั่ง

SELECT name, open_mode
FROM v$database;

ผลจากระบบตัวอย่างเดียวกัน

NAME      OPEN_MODE
--------- --------------------
CDB       READ WRITE

name คือชื่อ Database และ open_mode บอกโหมดที่เปิดอยู่ ผลสองชุดนี้เป็นสถานะ ณ ตอนที่เชื่อมต่อและรันคำสั่ง ชื่อหรือสถานะในระบบของคุณอาจต่างออกไป ถ้าเชื่อมต่อไม่ได้ ก็ใช้สองคำสั่งนี้ตรวจจาก session ปกติไม่ได้เช่นกัน

มีข้อควรจำอีกอย่าง: ภาพนี้ใช้แยกส่วนประกอบพื้นฐาน ไม่ได้บอกว่าทุก Database มีได้แค่หนึ่ง Instance ในระบบ Oracle RAC หนึ่ง Database อาจมีหลาย Instance ทำงานร่วมกัน

ครั้งหน้าที่ได้ยินว่า “Database ใช้ไม่ได้” ลองถามให้ชัดก่อนครับว่าเชื่อมต่อไม่ได้, Instance ยังไม่พร้อม หรือ Database ยังไม่เปิด แยกสิ่งที่เห็นให้ตรง แล้วค่อยหาสาเหตุต่อ

อ่านหัวข้ออื่นต่อได้ที่ บทความ Oracle บน teeDBA.com